آیا زمان برای اطفا حریق با HFC ها در حال از دست رفتن است؟
نگاهی به چشم انداز اطفای حریق و محرک های آن برای جایگزین های قابل اتکا
با افزایش آگاهی ما نسبت به تغییرات آب و هوایی، استفاده از پتانسیل گرمایش جهانی برای مذاکرات بین المللی در حال استفاده است.
قوانین محیط زیستی که هالوژن ها را به خاطر مشخصات تجزیه کنندگی ازن ممنوع الاستفاده کردند، حالا HFC ها را به خاطر پتانسیل بالای این مواد برای گرم کردن زمین GWP)= پتانسیل بالای گرم کردن زمین) ممنوع کرده اند. HFCها به عنوان جایگزین هالوژن ها معرفی شده بودند.
این قوانین جدید بخش اطفای حریق و آتش نشانی را تحت تاثیر قرار داده است، چون HFCهای استفاده شده در این محصولات از مواد GWP بالاتری نسبت به بقیه مواد برخوردار است. HFCها در بازار اطفای حریق خاور میانه سهم عمده ای را از آن خود کرده اند. در این مقاله سعی می شود جایگزین های این HFC ها را معرفی کنیم.
قوانین اروپایی F-gas
اروپا از جمله پیشرو های تدوین قوانین جدید برای محیط زیست و ممنوعیت استفاده از HFC تحت قوانین F-gas می باشد که در سال 2006 توسط اتحادیه اروپا تصویب شد. این قوانین در ژانویه 2015 تقویت شد تا تولید گاز های فلوئور دار در اروپا را تا سال 2030 دو سوم، و در مجموع تا سال 2050، 5 گیگا تن کاهش دهد. این حجم معادل دی اکسید کربن تولید شده پس از یک میلیون پرواز از پاریس تا نیویورک می باشد.
به این ترتیب تولید کنندگانHFC باید دست به انتخاب سختی بزنند چون تاثیرHFC در گرمایش جهانی نقشی مانند دی اکسید کربن دارد. و ممکن است با این کار میزان سود آنها کاهش یابد. خوشبختانه در بازار محصولات اطفای حریق جایگزین های مناسبی وجود دارند که در همین مقاله به آنها پرداخته خواهد شد. قوانین بین المللی یک ملاحظه اساسی در انتخاب سیستم اطفای حریق مناسب است.
محرک های قوانین جهانی
آژانس محافظت از محیط زیست آمریکا (EPA) موقعیت HFCها را به خاطر برنامه سیاست جایگزین های جدید (SNAP) در خطر قرار داده است. این موضوع به خاطر داده هایی است که نشان می دهد تاثیرات این جایگزین ها روی سلامت انسان و محیط زیست کمتر از HFCها است. در 15 اکتبر 2015، HFCها مجددا مورد توجه قرار گرفتند و میزان تولید آنها مورد بررسی قرار گرفت. در این جلسه قوانینی برای بخش خصوصی در نظر گرفته شد تا بتواند تا سال 2025 میزان تولید HFCها را به کمتر از 1 میلیارد تن معادل دی اکسید کربن برساند. به بیان ساده تر، این کار معادل 210 میلیون سفر جاده ای در یک سال است.
در نوامبر 2015، دبی میزبان 27 امین جلسه پروتوکول مونترال بود. در این جلسه شرکت کنندگان تصمیم گرفتند گروهی را برای تعیین مدیریت راه های تولید هیدروفلوروکربن (HFC)ها و کاهش تولید آن طی چندسال، تشکیل دهند.
دکتر رشید احمد بن فهد وزیر “آب و محیط زیست” در سخنرانی خود اعلام کرد که امارات برای محافظت لایه ازن چه کارهایی انجام داده است که این کار شامل مدیریت HFC نیز می شد. وی افزود این کار ها در راستای کنوانسیون وین برای محافظت از لایه ازن که در 1989 ایجاد شد می باشد.
HFCها هم اکنون مطمئنا مورد نظر جهانی قرار دارد و رسیدن به یک توافق جهانی در این زمینه روی خرید ها تاثیر می گذارد و می تواند هزینه هایی را در آینده تحمیل کند. از آنجا که تا 30 سال آینده، بیشتر سیستم های اطفای حریق به راحتی در محل قرار خواهد داشت، به همین جهت هزینه های اعمال شده در این مورد قابل توجه خواهد بود. هزینه جایگزین و شارژ کردن HFCهای در سیستم های موجود یا نصب سیستم های جدید می تواند روی برنامه هزینه های پیش بینی شده تاثیر فراوان بگذارد.
هزینه های مرتبط در بخش اطفای حریق می تواند بسیار زیاد تحت تاثیر قرار گیرد چون GWP این بخش بسیار قابل ملاحظه است. وقتی این سیستم ها ممنوع شود و از خدمات نمایندگی خارج شود، فقط هزینه اولیه نصب آن ها مطرح نیست، بلکه شارژ و نگهداری این HFCهای خریداری شده نیز مستلزم صرف هزینه های هنگفت خواهد بود.
پس جایگزین های سیستم های مبتنی بر HFC چه چیزهایی هستند؟
• سیستم های مبتنی بر آب
آب، به عنوان طبیعی ترین ماده برای خاموش کردن آتش شناخته می شود و قطعا خطری برای سلامت و ایمنی انسان ندارد و در برخی موقعیت ها گزینه مناسب و کارامدی است. اما برای فضاها و محیط هایی که تجهیزات حساس وجود دارد مناسب نیست و ممکن است باعث اتصال کوتاه/یا آسیب دائم به دستگاه ها شود. همچنین این سیستم ها دوبعدی هستند (به سمت پایین می رود) و به همین سبب برای محافظت سه بعدی مناسب و کارا نیستند، به طور مثال آب نمی تواند مستقیما بر روی آتش اعمال شود. پاک کردن بقایای این سیستم ها نیز مساله بعدی است که باید مورد توجه قرار بگیرد.
جایگزین های قابل اتکا برای HFC برای محافظت از دارایی های ارزشمند
• مواد مبتنی بر گازهای ثابت
گازهای ثابت معمولا ترکیبی از نیتروژن و ارگون هستند تا بتوانند اکسیژن را از منطقه آتش سوزی دور کنند. برای این منظور، مقادیر زیادی از گاز برای جایگزین کردن هوا مورد نیاز است.
استاندارد های مورد نظر گاز های ثابت، به خاطر حجم گاز مورد نیاز بیشتر برای اطفای حریق، زمان خاموش کردن آتش را طولانی تر پیش بینی کرده اند. سیلندر های تحت فشار های بالا و فضای زیاد برای ذخیره کردن این سیلندر ها ملاحظات دیگری هستند که باید مورد توجه قرار بگیرند. ملاحظات و بازبینی های دوره ای برای محافظت ایمنی این سیلندر ها نیز مورد نیاز است. برای مثال، هواکش هایی برای خالی کردن فشار اضافی باید نصب شوند.
همچنین مهم است که بدانیم برای نگهداری این گازها سیلندر ها باید در فشار های بسیار زیاد (تا 300bar) نگهداری شوند.
گازهای ثابت معمولا تاثیر منفی ای برای محیط زیست ندارند.
• مواد تمیز هالوکربنی
باید بین HFC ها نیز تمایز قایل شویم، چون در همین دسته فلوئوروکتون (FK-5-1-12) وجود دارد که تحت نامovec 1230 Fire Protection Fluid شناخته می شود چون منجر به تجزیه ازن نمی شوند. بر این اساس فلوئوروکتون مشمول قوانین ممنوعیت HFCها نمی شود.
مانند باقی مواد تمیز، FK-5-1-12 الکتریسیته را هدایت نمی کند و به تجهیزات حساس الکتریکی آسیب نمی زند و همچنین پس از خارج شدن، باقی مانده از خود به جای نمی گذارد. به این ترتیب می توان حریق تجهیزات الکتریکی را بدون نیاز به قطع این تجهیزات مهار کرد.
FK-5-1-12 می تواند در عرض 10 ثانیه از مخزن تخلیه شود و با خارج کردن گرما (بیشتر از اکسیژن) در عرض 30 ثانیه آتش را خاموش کند. همچنین فلوئوروکتون تا 10 برابر کمتر نسبت به گازهای ثابت مصرف می شود، و در فشاری (25 تا 50bar ) کمتر از گازهای ثابت کار می کند. به این ترتیب به سیلندر های کمتری برای نگهداری این ماده نیاز است.
امنیت سیستم های ماده پاک
در اماکنی که انسان ها ساکن هستند، حفظ امنیت محل یکی از مهم ترین و اصلی ترین مسائل است. استاندارد های صنعتی هم بر روی طراحی مورد استفاده برای اطفای حریق دارایی ها و هم بر روی تاثیر بر روی انسان طراحی شده اند. NOAEL استانداردی است که در مورد مواد مختلف خاموش کننده آتش وجود دارد. در میان مواد مختلف FK-5-1-12 بالاترین میزان امنیت را برای انسان دارد، بالاتر از هر ماده اطفای حریق دیگر، و به همین سبب برای فضاهایی که انسان در آنها حضور دارد به گزینه ای ایده ال تبدیل شده است.
خلاصه
قوانین بین المللی به سرعت در حال تغییر است. زمانی که به دنبال جایگزین برای هالون ها و HFCها هستیم باید به بعد اقتصادی و بار مالی که به مالک وارد می شود نیز توجه کنیم: ماده، سیلندر ها، ایمنی، نگهداری و..
واضحا فاکتور های زیادی وجود دارند که باید هنگام انتخاب یک سیستم اطفای حریق به آنها توجه کنیم. کاهش صورت گرفته در تولید HFC ها تاثیر عمده ای روی این منظور دارند، اما خوشبختانه گزینه های جایگزین مناسبی وجود دارند که از لحاظ هزینه ای بار زیادی را به مالک وارد نمی کنند.
برای اطلاعات بیشتر به سایت www.3m.eu مراجعه فرمایید.
در سایت ایران آلارم و پیج اینستاگرام ایران آلارم آخرین اخبار، تکنولوژیها و محصولات جدید صنعت تجهیزات ایمنی و حفاظتی را دنبال کنید.